Kto jest moim OSD? Operator systemu dystrybucyjnego a sprzedawca energii

 

Na fakturze za energię elektryczną mogą pojawiać się nazwy kilku różnych podmiotów, opłaty za sprzedaż i dystrybucję oraz skróty, które nie zawsze są zrozumiałe. Jednym z najważniejszych jest OSD, czyli operator systemu dystrybucyjnego.

Kim jest OSD? Za co odpowiada operator sieci energetycznej? Czy można zmienić dystrybutora energii? A może wybrać można jedynie sprzedawcę prądu?

Zrozumienie różnicy między operatorem systemu dystrybucyjnego a sprzedawcą energii jest szczególnie ważne dla firm. Pozwala lepiej odczytywać faktury, właściwie zgłaszać awarie i świadomie porównywać oferty sprzedaży energii elektrycznej.

Co oznacza skrót OSD?

OSD to operator systemu dystrybucyjnego, czyli przedsiębiorstwo odpowiedzialne za zarządzanie siecią elektroenergetyczną na określonym obszarze.

Najprościej mówiąc, OSD odpowiada za to, aby energia elektryczna mogła fizycznie dotrzeć siecią do domu, biura, zakładu produkcyjnego, magazynu lub innego obiektu.

OSD nie zajmuje się sprzedażą energii. Odpowiada za jej dystrybucję oraz za zarządzanie infrastrukturą, taką jak linie energetyczne, stacje transformatorowe, przyłącza i liczniki.

OSD zarządza siecią dystrybucyjną, do której przyłączeni są zarówno odbiorcy energii, jak i jej wytwórcy. Odpowiada również za stan techniczny, rozwój sieci oraz ciągłość dostaw.

Za co odpowiada operator systemu dystrybucyjnego?

Zakres obowiązków OSD jest znacznie szerszy niż samo „dostarczanie prądu”. Operator odpowiada przede wszystkim za bezpieczne i niezawodne funkcjonowanie sieci dystrybucyjnej.

Do najważniejszych zadań i obowiązków OSD należą:↗

1. zarządzanie pracą sieci dystrybucyjnej i przepływem energii elektrycznej,
2. zapewnienie ciągłości dostaw oraz odpowiedniej jakości energii,
3. utrzymanie, obsługa i rozwój infrastruktury sieciowej, w tym linii, stacji transformatorowych i urządzeń technicznych,
4. współpraca z innymi operatorami i przedsiębiorstwami energetycznymi, aby cały system elektroenergetyczny działał spójnie i bezpiecznie,
5. przyłączanie odbiorców oraz źródeł wytwórczych do sieci,
6. pozyskiwanie, przechowywanie i przekazywanie danych pomiarowych dotyczących poboru i wprowadzania energii,
7. umożliwianie realizacji umów sprzedaży energii zawieranych przez odbiorców z wybranymi sprzedawcami,
8. obsługa procesu zmiany sprzedawcy energii,
9. informowanie użytkowników sieci o warunkach korzystania z niej oraz o zasadach świadczenia usług dystrybucyjnych,
10. zarządzanie ograniczeniami i bilansowaniem pracy sieci na poziomie dystrybucyjnym,
11. pokrywanie strat energii powstających podczas jej przesyłania siecią dystrybucyjną.

W praktyce OSD dba o bezpieczne dostarczanie energii oraz o przekazywanie danych pomiarowych potrzebnych do prawidłowego rozliczenia sprzedaży energii i usług dystrybucyjnych.

OSD a sprzedawca energii – czym się różnią?

Operator systemu dystrybucyjnego i sprzedawca energii to dwa różne podmioty, nawet jeżeli ich nazwy są podobne lub należą do tej samej grupy kapitałowej.

Najprostsze rozróżnienie:

OSD dostarcza energię za pośrednictwem sieci, natomiast sprzedawca sprzedaje energię i ustala warunki handlowe jej zakupu.

 Sprzedawca energii elektrycznej

Sprzedawca energii odpowiada za sprzedaż energii elektrycznej odbiorcy oraz za warunki handlowe określone w umowie.

To ze sprzedawcą ustala się między innymi:

• cenę energii czynnej,
• okres obowiązywania umowy,
• okres i zasady rozliczeń,
• warunki płatności,
• wysokość opłaty handlowej,
• zasady wypowiedzenia lub przedłużenia umowy,
• dodatkowe produkty i usługi.

W części faktury dotyczącej sprzedaży energii najważniejszą pozycją jest opłata za energię czynną. Jej wysokość zależy przede wszystkim od ilości energii pobranej w danym okresie oraz ceny wynikającej z zawartej umowy.

W zależności od wybranej oferty na fakturze może pojawić się również opłata handlowa, czyli stała opłata związana między innymi z obsługą klienta. Jeżeli umowa obejmuje dodatkowe produkty lub usługi, ich koszty także mogą zostać uwzględnione w części sprzedażowej rachunku.

Na polskim rynku działa wielu sprzedawców energii, podczas gdy na danym obszarze funkcjonuje jeden operator systemu dystrybucyjnego przypisany do konkretnej sieci.

Opłaty za dystrybucję energii elektrycznej

Oprócz kosztów sprzedaży energii rachunek obejmuje również opłaty związane z jej dystrybucją, czyli dostarczaniem energii do obiektu za pośrednictwem sieci elektroenergetycznej.

Opłaty dystrybucyjne mogą obejmować zarówno składniki zależne od ilości pobranej energii, jak i opłaty stałe. Ich wysokość wynika między innymi z taryfy (cennika) właściwego OSD, zatwierdzonej przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki. Taryfa ta określa wysokość poszczególnych opłat dystrybucyjnych. Nie ma możliwości negocjacji tych cen z OSD.

Do opłat związanych z dystrybucją mogą należeć między innymi:

• opłata sieciowa zmienna,
• opłata sieciowa stała,
• opłata jakościowa,
• opłata OZE,
• opłata kogeneracyjna,
• opłata mocowa,
• opłata abonamentowa.

Koszty dystrybucji stanowią dziś, w zależności od taryfy, 40–50% całkowitych kosztów energii. Dlatego bardzo istotne jest, czy parametry przyłącza zostały optymalnie dobrane.

Elektrum, poprzez przeprowadzenie audytu, wskaże obszary, w których można wprowadzić optymalizacje, a tym samym obniżyć koszty dystrybucji.

Czy można zmienić operatora systemu dystrybucyjnego?

Odpowiedź brzmi NIE. OSD nie podlega wyborowi — jest przypisany do konkretnej sieci i lokalizacji obiektu.

Jeżeli siedziba firmy znajduje się na obszarze obsługiwanym przez PGE Dystrybucja, to właśnie ta spółka będzie odpowiadała za dystrybucję energii do danego obiektu. Analogicznie wygląda to w przypadku pozostałych operatorów.

Zmiana OSD nie następuje więc tak jak zmiana sprzedawcy energii. Nie można wybrać innej sieci tylko dlatego, że jej oferta wydaje się korzystniejsza. Odbiorca korzysta z infrastruktury dostępnej w danej lokalizacji.

Czy można zmienić sprzedawcę energii?

Tak. Odbiorcy energii elektrycznej mają prawo wyboru sprzedawcy energii działającego na terenie ich operatora systemu dystrybucyjnego.

Firma nie może zmienić operatora systemu dystrybucyjnego, może natomiast wybrać innego sprzedawcę energii. Pozwala to porównać dostępne na rynku oferty, zmienić sposób zakupu energii na bardziej dopasowany do profilu zużycia, potrzeb przedsiębiorstwa oraz przyjętej strategii zakupowej.

Lista sprzedawców działających na danym obszarze powinna być dostępna na stronie internetowej właściwego OSD. Sprzedawca musi mieć zawartą z operatorem odpowiednią umowę dystrybucji.

Najważniejsze rozróżnienie jest więc następujące:

Sprzedawca odpowiada za sprzedaż energii i warunki handlowe, natomiast OSD odpowiada za jej dystrybucję oraz funkcjonowanie sieci.

Opłaty za sprzedaż i dystrybucję energii elektrycznej oraz ich składowe↗

Czy zmiana sprzedawcy oznacza zmianę licznika lub przerwę w dostawie energii?

Po zmianie sprzedawcy energia nadal jest dostarczana do obiektu przez tę samą sieć i przez tego samego OSD.

Zmiana sprzedawcy:

1. nie powoduje zmiany operatora systemu dystrybucyjnego,
2. nie wymaga budowy nowego przyłącza ani zmiany sieci, do której podłączony jest obiekt,
3. nie zmienia sposobu fizycznego dostarczania energii; zmiana sprzedawcy co do zasady odbywa się bez przerwy w zasilaniu.

W określonych przypadkach układ pomiarowo-rozliczeniowy może wymagać dostosowania do wymagań technicznych. Zależy to jednak od rodzaju odbiorcy, parametrów przyłączenia oraz obecnego układu pomiarowego. OSD odpowiada również za przekazanie stanu licznika na dzień zmiany sprzedawcy, aby możliwe było rozliczenie dotychczasowej i nowej umowy.

Kim są główni operatorzy systemu dystrybucyjnego w Polsce?

W Polsce działa pięciu głównych operatorów systemów dystrybucyjnych przyłączonych bezpośrednio do sieci przesyłowej:

PGE Dystrybucja

PGE Dystrybucja obsługuje znaczną część wschodniej i centralnej Polski. Do jej sieci przyłączone są między innymi firmy i gospodarstwa domowe działające na obszarach województw lubelskiego, podkarpackiego, podlaskiego, świętokrzyskiego oraz części województw mazowieckiego, łódzkiego i warmińsko-mazurskiego.

TAURON Dystrybucja

TAURON Dystrybucja działa przede wszystkim w południowej Polsce, między innymi na terenie województw śląskiego, małopolskiego, opolskiego oraz części dolnośląskiego.

Enea Operator

Enea Operator zarządza siecią głównie w północno-zachodniej części kraju, między innymi na obszarze województw wielkopolskiego, zachodniopomorskiego, lubuskiego, kujawsko-pomorskiego oraz części dolnośląskiego.

Energa-Operator

Energa-Operator obsługuje głównie północną i część centralnej Polski, w tym między innymi obszary województw pomorskiego, warmińsko-mazurskiego, kujawsko-pomorskiego oraz części mazowieckiego i wielkopolskiego.

Stoen Operator

Stoen Operator odpowiada za dystrybucję energii elektrycznej przede wszystkim na terenie Warszawy oraz wybranych gmin w jej sąsiedztwie.

Poza pięcioma największymi operatorami funkcjonują również mniejsi, lokalni OSD, obsługujący między innymi sieci przemysłowe, kolejowe lub wydzielone obszary dystrybucyjne.

Do którego operatora należy twój adres?↗

FAQ –  najczęściej zadawane pytania o OSD

 

Czy OSD to to samo co zakład energetyczny?

Określenie „zakład energetyczny” jest potoczne i może odnosić się zarówno do operatora sieci, jak i sprzedawcy energii. Z formalnego punktu widzenia warto rozróżniać te podmioty, ponieważ odpowiadają za inne obszary.

Czy mogę mieć innego sprzedawcę niż operatora?

Tak. Operator pozostaje ten sam, ale energię można kupować od wybranego sprzedawcy działającego na obszarze danego OSD.

Do kogo zgłosić awarię prądu?

Awarię sieci, brak zasilania, uszkodzenie przewodów lub problemy techniczne należy zgłaszać do operatora systemu dystrybucyjnego, a nie do sprzedawcy energii.

Kto odpowiada za licznik energii?

Za układ pomiarowo-rozliczeniowy oraz dane pomiarowe odpowiada zazwyczaj OSD. Szczegóły mogą zależeć od rodzaju przyłączenia i własności układu.

Czy po zmianie sprzedawcy zmieni się jakość energii?

Nie. Energia nadal jest dostarczana przez tę samą sieć i tego samego operatora. Zmiana dotyczy przede wszystkim podmiotu sprzedającego energię oraz warunków handlowych.

Czy zmiana sprzedawcy energii jest obowiązkowa?

Nie. Jest dobrowolna. Powinna zostać poprzedzona analizą aktualnych warunków, zużycia energii i dostępnych ofert.

Podsumowanie

Wiedza o tym, kto jest operatorem systemu dystrybucyjnego, pomaga przedsiębiorcy lepiej poruszać się po rynku energii.

OSD odpowiada za sieć, przyłącze, licznik, dane pomiarowe i awarie. Sprzedawca odpowiada natomiast za sprzedaż energii i warunki handlowe.

Operatora nie można wybrać, ponieważ jest przypisany do lokalizacji obiektu. Można jednak wybrać sprzedawcę energii i skorzystać z rynkowych warunków zakupu.

Nie wiesz, kto jest operatorem Twojej firmy albo jakie oferty sprzedaży energii są dostępne na jego obszarze?

Elektrum pomoże Ci uporządkować najważniejsze informacje, przeanalizować zużycie energii i porównać dostępne rozwiązania dla Twojej firmy.